Mr.dr. Hamied Ahmadali
In zijn woonplaats Haarlem (Nederland) overleed op maandag 16 maart mr.dr. Hamied Ahmadali. Hij is 78 jaar geworden. Ik kwam vanaf de jaren ’80 als verslaggever van het NOS-radioprogramma Zorg en Hoop vaak op zijn kantoor voor interviews over verblijfs- en nationaliteitskwesties van Surinamers in Nederland. Ahmadali werkte toen voor de Landelijke Federatie van Surinaamse Welzijnsinstellingen in Utrecht als juridisch beleidsmedewerker. In 1985 voltooide hij zijn rechtenstudie aan de Universiteit van Amsterdam en vestigde zich daarna als advocaat, eerst in Utrecht met twee collega’s en later in Haarlem, waar hij vanuit huis zijn eigen kantoor had.

Toescheidingsovereenkomst
Hamied was gespecialiseerd in de Toescheidingsovereenkomst inzake nationaliteiten tussen Suriname en Nederland. Dit verdrag trad op 25 november 1975 in werking, de Surinaamse onafhankelijkheidsdag, waarop praktisch de gehele Surinaamse bevolking van nationaliteit wisselde. Tijdens zijn praktijkjaren en ook lang daarna werkte mr. Ahmadali aan zijn dissertatie over de Toescheidingsovereenkomst. Op 9 september 1998 promoveerde hij in de rechtswetenschappen aan de Universiteit van Utrecht.

Zijn wetenschappelijk onderzoek legde vele interpretatieproblemen en individuele casussen bloot in de uitvoering van dit nog steeds veelbesproken verdrag. Ook de afzonderlijke verdragspartijen en zelfs rechterlijke instanties, zo liet Ahmadali’s proefschrift zien, kwamen tot verschillende oordelen over interpretatieconflicten. Over deze en andere ontwikkelingen in het Surinaamse en Nederlandse nationaliteitsrecht publiceerde mr.dr. Ahmadali in wetenschappelijke tijdschriften, zoals Rechtspraak Vreemdelingenrecht. Zo groeide hij uit tot een gerespecteerde en hooggewaardeerde rechtswetenschapper.

Na zijn promotie trad Ahmadali in dienst van FORUM, het in Utrecht gevestigde kennisinstituut voor multiculturele ontwikkeling, waar de latere burgemeester van Rotterdam, Ahmed Aboutaleb, directeur van was. Hamied was tot 2002 lid van het managementteam.

Van meet af aan heeft Hamied Ahmadali veel Surinamers, zowel in Nederland als in Suriname, onbaatzuchtig geholpen met hun problemen op het gebied van nationaliteit, verblijf en naturalisatie. Advocaten uit beide landen klopten regelmatig bij hem aan voor advies, evenals personen uit regeringskringen in Suriname, vooral tijdens de regeringen-Venetiaan. Toen woedde een heftige discussie over de interpretatie van artikel 5.2 van de Toescheidingsovereenkomst: de onvoorwaardelijke toelating van Nederlandse Surinamers tot het geboorteland met dezelfde rechten als ingezetenen. Als het om de belangen van zijn geboorteland ging, nam Ahmadali de tijd voor een weloverwogen advies.

Suriprofs
Rond de eeuwwisseling zette Ahmadali zich in voor een verbetering van het voetbalwezen in Suriname. Hij zag mogelijkheden om via invoering van dubbele nationaliteit Nederlandse profvoetballers van Surinaamse afkomst voor de nationale selectie van Suriname te laten spelen. Vanuit deze visie werd Hamied Ahmadali mede-initiatiefnemer en medeoprichter van de stichting Suriprofs. Hij werd penningmeester en oud-Ajax-doelman Stanley Menzo voorzitter. In twintig jaar tijd groeide Suriprofs uit tot een begrip in de Surinaamse (diaspora)voetbalwereld en spreken we in Suriname nu liefkozend over Natio.

In november 2015 verscheen het boek Suriprofs: van benefiet tot project, dat mede onder redactie stond van Hamied Ahmadali. Daarin staat vermeld dat tot 2015 uit de netto-opbrengsten van de jaarlijkse benefietwedstrijden in Nederland ruim € 1,8 miljoen is geschonken aan sport- en maatschappelijke projecten in Suriname.

De dubbele nationaliteit, in het concept van Ahmadali uitsluitend bedoeld voor Nederlandse topsporters met Surinaamse roots die voor Suriname konden uitkomen, kwam er niet. De regering-Venetiaan was beducht voor precedentwerking. Uiteindelijk kwam tijdens het bewind van president Bouterse in 2019 het zogenoemde sportpaspoort tot stand. Op 15 november van dat jaar werd Nigel Hasselbaink de eerste speler die hiervan gebruikmaakte, in een Nations League-wedstrijd van Suriname tegen Dominica.

John Oliviera-Sierre, oud-marketingmanager van Meer dan Voetbal, een initiatief van de KNVB, Eredivisie en Eerste Divisie om de kracht van voetbal in te zetten voor maatschappelijke doeleinden, tekende het condoleanceregister met woorden die kenmerkend zijn voor Hamied Ahmadali zoals ik hem heb gekend. Oliviera schrijft:

“Met respect en waardering heb ik met hem mogen samenwerken binnen het bestuur van de Suriprofs. In die periode heb ik veel van hem geleerd, in het bijzonder van zijn scherpe visie op Suriname en zijn vasthoudende inzet voor de ontwikkeling van het Surinaamse voetbal. Wat mij bijblijft, is de manier waarop hij vanuit Nederland, met grote zorgvuldigheid en diplomatie, wist te opereren binnen de complexe realiteit van Suriname. Hij kreeg beweging waar dat niet vanzelfsprekend was. Dat getuigde van uitzonderlijk doorzettingsvermogen, inzicht en betrokkenheid. Zijn bijdrage en nalatenschap zijn van blijvende betekenis. Ik ben hem dankbaar voor wat ik van hem heb mogen leren.”

Voor zijn maatschappelijke verdiensten werd Hamied Ahmadali op 23 februari 2004 benoemd tot Officier in de Ereorde van Oranje-Nassau en op 21 november 2020 benoemde de Surinaamse regering hem tot Ridder in de Ereorde van de Gele Ster.

De familie kunt u condoleren via: www.condoleance.nl/19666

Roy Khemradj