Palestijnen verzamelen zich om voedsel te ontvangen van een liefdadigheidskeuken, te midden van een hongercrisis, in Gaza-Stad. (Foto: Reuters)
De Britse regering heeft aangekondigd dat het in september Palestina zal erkennen als soevereine staat, tenzij Israël snel concrete stappen onderneemt om het lijden van de Palestijnen in Gaza te verlichten, een staakt-het-vuren bereikt en zich inzet voor een duurzaam vredesproces. De waarschuwing komt te midden van toenemende internationale verontwaardiging over de humanitaire ramp in Gaza en een nieuwe alarmerende hongersnoodwaarschuwing.

De aankondiging van premier Keir Starmer, die dinsdag met zowel de Israëlische premier Benjamin Netanyahu als de Palestijnse president Mahmoud Abbas sprak, heeft de spanningen verder op scherp gezet. Israël reageerde fel. "Starmer beloont Hamas’ monsterlijke terreur en straft de slachtoffers," aldus Netanyahu op X. "Een jihadistische staat aan onze grens is vandaag een bedreiging voor Israël en morgen voor het Verenigd Koninkrijk."

De waarschuwing van het Verenigd Koninkrijk kwam kort nadat de Integrated Food Security Phase Classification (IPC) waarschuwde dat Gaza afstevent op een officiële hongersnood. Volgens de IPC zijn de hongerdrempels in grote delen van Gaza inmiddels overschreden, met meldingen van wijdverspreide ondervoeding, ziekte en sterfgevallen.

Het dodental als gevolg van ondervoeding staat volgens gezondheidsautoriteiten in Gaza op 147, onder wie 88 kinderen. Veel van deze sterfgevallen vonden plaats in de afgelopen weken. Ondertussen blijven de voedselkonvooien beperkt binnenkomen ondanks Israëlische toezeggingen tot humanitaire pauzes. De VN meldt dat de benodigde toestemming voor leveringen uitblijft.

Palestina-erkenning als drukmiddel
Volgens Downing Street zal Groot-Brittannië Palestina erkennen bij de VN in september, tenzij Israël:
- het humanitaire lijden in Gaza substantieel verlicht;
- instemt met een onmiddellijk en duurzaam staakt-het-vuren;
- afziet van annexaties op de Westelijke Jordaanoever;
en zich expliciet committeert aan een twee-statenoplossing.

"Dit is een duidelijke boodschap dat het Verenigd Koninkrijk de catastrofale situatie in Gaza niet langer kan negeren," zei Starmer tegen zijn kabinet. De stap volgt op het besluit van Frankrijk vorige week om Palestina eveneens in september te erkennen, en verhoogt de diplomatieke druk op Israël aanzienlijk.

Dodelijkste conflict sinds 1948
Volgens gezondheidsautoriteiten in Gaza zijn sinds het begin van het conflict in oktober 2023 inmiddels meer dan 60.000 Palestijnen omgekomen door Israëlisch militair geweld – het hoogste dodental ooit in een conflict met Israël. Deze cijfers zijn grotendeels bevestigd door de VN en de Wereldgezondheidsorganisatie. Nog duizenden lichamen zouden onder het puin liggen.

Israël begon zijn militaire operatie nadat Hamas op 7 oktober 2023 een grootschalige aanval uitvoerde waarbij 1.200 Israëliërs omkwamen en 251 mensen werden gegijzeld. Sindsdien zijn 454 Israëlische militairen omgekomen in Gaza.

In de nacht van maandag op dinsdag kwamen bij Israëlische luchtaanvallen op het vluchtelingenkamp Nuseirat nog eens 30 mensen om, waaronder 14 vrouwen en 12 kinderen, aldus ziekenhuispersoneel van Al-Awda.

De Palestijnse president Mahmoud Abbas noemde Starmers beslissing "moedig". De Amerikaanse president Donald Trump liet weten dat hij de Britse intentie om Palestina te erkennen "niet besproken" had met Starmer tijdens hun ontmoeting in Schotland. Later verklaarde hij aan boord van Air Force One dat Hamas "niet beloond zou mogen worden".

Israël blijft ontkennen dat het hongersnood inzet als wapen, en zegt 5.000 hulpkonvooien te hebben toegelaten in de afgelopen twee maanden. Tegelijkertijd wijzen Israël en de VS met de vinger naar Hamas, dat volgens hen hulp zou onderscheppen. De VN zegt echter geen bewijs te hebben voor grootschalige hulpdiefstal.

Ondanks de symboliek van de Palestijnse erkenning – aangezien Israël grote delen van de beoogde Palestijnse staat bezet – zou het besluit van het VK geopolitisch significant zijn, zeker als meer westerse bondgenoten dit voorbeeld volgen.