Op 1 december, Wereldaidsdag, doet de Pan-Amerikaanse Gezondheidsorganisatie een oproep aan landen om de ongelijkheden aan te pakken die verhinderen dat vooruitgang wordt geboekt bij het beëindigen van Aids als bedreiging van de volksgezondheid tegen 2030. Dit jaar is het thema van de dag 'gelijkheid'.

De PAHO schrijft in een persbericht dat in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied ongeveer 2,5 miljoen mensen leven met hiv. In 2021 raakten ongeveer 120.000 mensen besmet met het virus en verloren nog eens 35.000 mensen het leven door aidsgerelateerde oorzaken. 

PAHO-directeur Carissa F. Etienne, zegt dat de toegang tot tests en de toepassing van innovaties voor vroegtijdige diagnose, preventie en tijdige behandeling nog steeds worden beïnvloed door ongelijkheid, waardoor de vooruitgang op weg naar de uitbanning van Aids wordt vertraagd. Volgens haar is dit onaanvaardbaar gezien de krachtige instrumenten waarover men beschikt om van Aids een volksgezondheidsprobleem uit het verleden te maken.

Hoewel 82% van de mensen met hiv in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied hun status kent, krijgt slechts 69% een antiretrovirale behandeling en heeft 63% een onderdrukte of ondetecteerbare virale belasting, wat essentieel is voor het behoud van een goede gezondheid en het voorkomen van overdracht van het virus op anderen.

Geïntegreerde aanpak nodig

Tot de beschikbare instrumenten om Aids uit te roeien behoren zelftests, geneesmiddelen om infectie te voorkomen bij mensen die een aanzienlijk risico lopen (Pre-Exposure Prophylaxis, of PrEP), en nieuwe geneesmiddelen die doeltreffender en gemakkelijker in te nemen zijn voor mensen die al met HIV leven, zoals dolutegravir, door de WHO aanbevolen als eerstelijnsbehandeling.

Hoewel verschillende landen in de regio via het Strategisch Fonds van PAHO toegang hebben tot deze middelen, blijft deze toegang ongelijk en blijven velen in de meest getroffen bevolkingsgroepen buiten schot, schrijft de PAHO.
Momenteel zijn in slechts 14 landen in de regio zelftesten op hiv beschikbaar, hebben 25 landen dolutegravir ingevoerd en ontvangt slechts een zeer beperkt aantal mensen met een aanzienlijk risico op hiv-besmetting PrEP.

"Om het roer om te gooien, hebben we een geïntegreerde aanpak nodig die zich uitstrekt tot alle risicogroepen. We moeten stigmatisering en discriminatie aanpakken om de toegang tot diagnose, preventie en behandeling voor iedereen te verbreden", zegt Etienne.

Etienne riep de landen ook op om de uitdagingen van Covid-19, die van invloed waren op de hiv-respons, aan te pakken en erkende het werk van gezondheidswerkers en autoriteiten in de regio bij het implementeren van alternatieven voor face-to-facezorg en medicijnverstrekking tijdens de pandemie.
Zij benadrukt dat het einde van Aids en vele andere infectieziekten alleen kan worden bereikt als we de belemmeringen aanpakken die de toegang tot diensten en instrumenten verhinderen voor degenen die ze het meest nodig hebben.