Juan Orlando Hernandez, de voormalige president van Honduras, wordt begeleid door leden van de nationale politie terwijl ze op weg zijn naar een helikopter om hem naar de luchtmachtbasis Hernan Acosta Mejia te vervoeren voor zijn uitlevering aan de Verenigde Staten. (Foto: Reuters)
De Amerikaanse regering heeft donderdag de aanklacht bekendgemaakt tegen de voormalige Hondurese president Juan Orlando Hernandez. Hij is aangeklaagd voor deelname aan een samenzwering voor de invoer van cocaïne en aanverwante vuurwapendelicten. Hernandez is intussen uitgeleverd aan de Verenigde Staten (VS).

De aanklacht die door het Amerikaanse ministerie van Justitie werd bekendgemaakt, betekende een verbluffende val uit de gratie voor de voormalige bondgenoot van Washington die de Centraal-Amerikaanse natie leidde van 2014 tot januari 2022.

Federale aanklagers in Manhattan zeiden dat Hernandez miljoenen dollars ontving van drugshandelorganisaties, waaronder van de voormalige leider van het Mexicaanse Sinaloa-kartel, Joaquin "El Chapo" Guzman, en dat hij die fondsen gebruikte om zichzelf te verrijken en zijn politieke campagnes te financieren. In ruil daarvoor boden Hernandez en andere Hondurese functionarissen drugshandelaren bescherming tegen onderzoek en arrestatie, gaven ze toegang tot wetshandhaving en militaire informatie en verhinderden ze volgens de aanklacht hun uitlevering aan de VS.

"Hernandez misbruikte zijn positie als president van Honduras van 2014 tot 2022 om het land als een narco-staat te besturen", vertelde de Amerikaanse procureur-generaal Merrick Garland aan verslaggevers in Washington. "Hernandez werkte nauw samen met andere ambtenaren om cocaïnetransporten naar de Verenigde Staten te beschermen."

Hernandez was een belangrijke bondgenoot van Washington tijdens de regeringen van Obama en Trump op het gebied van immigratie en anti-narcotica-operaties. Maar Amerikaanse aanklagers onthulden vorig jaar in gerechtelijke dossiers dat Hernandez (53) werd onderzocht als onderdeel van een uitgebreid onderzoek naar de bloedige handel in verdovende middelen van Honduras.

President Joe Biden heeft zich sinds zijn aantreden in januari 2021 gericht op het aanpakken van corruptie in Midden-Amerika, met het oog op het stoppen van de stroom migranten uit de regio naar de VS.

De jongere broer van Hernandez, Tony Hernandez, een voormalig Hondurees congreslid, werd in maart 2021 in de VS tot levenslang veroordeeld na een eerdere veroordeling op beschuldiging van drugshandel.

De voormalige president had de beschuldigingen met klem ontkend, met het argument dat gevangengenomen mensenhandelaars hem besmeurden om wraak te nemen op zijn regering en hun straffen te verminderen. Maar hij heeft beloofd samen te werken met de autoriteiten en heeft zichzelf afgeschilderd als een felle tegenstander van drugshandel.

In de Hondurese hoofdstad Tegucigalpa werd de geboeide ex-president door een falanx van veiligheidstroepen naar het vliegveld begeleid. Rond het vliegveld verzamelden zich tientallen mensen die met de blauw-witte vlag van het land zwaaiden om de uitlevering van Hernandez te vieren.

Hernandez vertrok donderdagmiddag aan boord van een vliegtuig van de Amerikaanse Drug Enforcement Administration (DEA) en zou in de komende dagen voor het eerst verschijnen in de federale rechtbank van Manhattan.

"Als je de macht van de staat verandert in een gewelddadige drugshandelmachine, als je geweld en moord laat floreren door toedoen van de kartels, dan zal de DEA voor niets stoppen om je verantwoordelijk te houden", zei DEA-administrateur Anne Milgram tegen verslaggevers. .

De aanklacht werd ingediend op 27 januari - de dag dat Hernandez werd vervangen door de linkse Xiomara Castro na haar overwinning in november op Nasry Asfura, de kandidaat van de rechtse Nationale Partij van Hernandez - maar bleef tot donderdag verzegeld.

Het Amerikaanse ministerie van Justitie onthoudt zich over het algemeen van het aanklagen van zittende staatshoofden. "De nieuwe regering van Honduras wil onze hulp", zei Garland. "Er is geen conflict tussen ons doen van dit soort werk en het hebben van goede relaties in Latijns-Amerika."

De Hondurese politie heeft Hernandez medio februari aangehouden na een uitleveringsverzoek van de VS, volgens een document van de Amerikaanse ambassade dat destijds door Reuters werd gezien.

Het Hondurese Hooggerechtshof heeft in maart de uitlevering van Hernandez goedgekeurd.