Beëdigde notaris en kandidaat-notaris krijgen adviezen mee

Het Hof van Justitie heeft woensdag Amreeta Baidjoe benoemd en beëdigd tot beroepsnotaris – de 35e voor Suriname. Naast wijze woorden en verwachtingen, kreeg de notaris ook adviezen over de mogelijke ‘sluipende gevaren,’ in het beroep mee, zoals witwaspraktijken. Waarnemend hofpresident Iwan Rasoelbaks wees de notaris op haar verantwoordelijkheden en verplichtingen. In haar dienstverlening moet zij “transparant en duidelijk zijn over de kosten en mogelijke duur van de verrichtingen” en de cliënt hierover uitvoerig uitleggen.

Rasoelbaks beveelt de notaris ook aan om alert te zijn. “Let u erop wie op en rondom uw kantoor postvatten als tussenpersonen, geldschieters en pseudo-notarissen – die bestaan er ook, dat weten we allemaal.” Hij schetste situaties van personen die rond de notariskantoren hangen, zich voordoen als kantoormedewerker en cliënten benaderen om voor minder geld hun zaak te kunnen ‘regelen’. Er lopen ook bonafide en malafide geldschieters rond, die niet allen zijn aangemeld bij de Centrale Bank van Suriname en volgens de geldschieterswet opereren. “Uw naam en kantoor kunnen hierdoor in problemen komen.”

Volgens procureur-generaal (pg) Roy Baidjnath Panday vindt het fenomeen van neppersonen zijn oorsprong in de ‘hoge drempels’ die notarissen hebben voor burgers. Hij vroeg de notaris om de drempel voor rechtzoekenden heel laag te houden en in simpele woorden tot hen te praten. De pg vroeg de nieuwe notaris om toe te zien op de zorgplicht, de belangenbehartiging van cliënten en tegenpartij en verwees naar notarissen die in de tuchtkamer terecht staan omdat zij dit hebben nagelaten te doen.

Vermeende witwasactiviteiten
De pg riep de notaris op om waakzaam te zijn, “dat uw professie niet wordt misbruikt door personen die een criminele agenda hebben”. De pg verwees naar de cliëntenrekeningen. Hierop storten sommige cliënten heel veel geld en eisen na aftrek van alle kosten het restant op. “Vroeger was dat via een cheque, die zijn om een vreemde reden afgeschaft – ik kan dat niet goed begrijpen in de Surinaamse context. Als u de opdracht geeft voor terugboeking, dan kan daarin een vermeend witwasactiviteit schuil gaan.”

Baidjoe heeft voor drie notarissen gewerkt (stage gelopen), onder wie een die intussen door het hof een tuchtstraf opgelegd heeft gekregen. “U zult als zodanig te weten zijn gekomen wat kan en wat absoluut niet kan”, merkte de pg verder op. Hij verwees naar de wetten over witwassen en ongebruikelijke transacties, die de eigen onderzoeksplicht aangeven en vroeg de notaris om zelf een goed onderzoek te doen naar de identiteiten van partijen. En ook melding te doen van ongebruikelijke transacties – weinig notarissen doen dit, merkte de pg op.

Voorzitter Dewnarain Kalisingh van de Surinaamse Notariële Beroepsorganisatie (SNB) drukte Baidjoe op het hart om de waardigheid van het ambt hoog te houden door altijd zorgvuldig, onafhankelijk en onpartijdig de belangen van de burger te behartigen. “Laat je niet opjutten, opjagen, neem de tijd voor je cliënten en de voorbereiding.”

Kandidaat-notaris met waarnemingsbevoegdheid
Later op de dag, volgde ook de beëdiging van Margriet Apinsa als nieuwe kandidaat-notaris met waarnemingsbevoegdheid. De hofpresident wees haar op de kernwaarden uit de eedsformule van eerlijkheid, onzijdigheid en geheimhouding. “Grapt u met alles, behalve met deze kernwaarden, omdat deze u en het kantoor, bij verwaarlozing, duur kunnen komen te staan.” De SBN-voorzitter hield ook Apinsa de kernwaarden van het beroep voor en merkte op dat het tuchtrecht ook op haar van toepassing zal zijn.

Het bestuur-Kalisingh nam eerder deze week het roer over bij de SNB. Vooruitlopend op hun jaarplan 2021, gaf hij het hof en de pg mee dat zij binnenkort het proces start voor een voordracht van een lid en plaatsvervangend lid voor het notaristuchtcollege. Op de prioriteitenlijst staat ook het vaststellen van een klachtenregeling met een klachtencommissie voor de filtering en afhandeling van niet tuchtwaardige klachten.

De nieuwe Notariswet heeft aan het SNB-bestuur een variëteit aan en verregaande verordenende bevoegdheden toegekend. Behalve een cliënt kunnen zowel de notaris alsook de kandidaat-notaris een klacht tegen zich krijgen vanuit de SNB. Omdat het notaristuchtcollege nog niet operationeel is, kunnen er voorlopig geen nieuwe tuchtzaken tegen notarissen worden ingediend. Op basis van de oude notariswet zijn er al vijf tuchtzaken afgehandeld en lopen er nog vijf.