Wetshandhavers werken op de plaats waar mensen dood werden gevonden in een vrachtwagen met aanhanger in San Antonio, Texas, VS. (Foto: Reuters)
Maanden voordat deze week tientallen migranten omkwamen in een zinderende trekker-oplegger die door een grenspolitiecontrolepost op een snelweg in Texas was geglipt, maakte een andere vrachtwagenchauffeur dezelfde reis met 52 migranten. Roderick DeWayne Chisley werd op 17 december 2021 aangehouden toen hij in een gestolen voertuig reed op de snelweg I-35, die noordwaarts loopt van Laredo naar San Antonio. Volgens gerechtelijke documenten zei Chisley dat zijn betaling voor het akkoord gaan om het voertuig te besturen zonder vragen te stellen, US$ 50.000 was.

Experts zeggen dat mensensmokkelaars steeds vaker vrachtwagens met 18 wielen gebruiken om grote aantallen migranten te vervoeren. Gerechtelijke dossiers - ook uit de zaak van Chisley - bieden een gedetailleerd beeld van hoe het proces verloopt.

Criminele organisaties kunnen profiteren van corrupte chauffeurs, een groeiend volume vrachtverkeer dat moeilijk te scannen is en een recordaantal migranten dat de Verenigde Staten binnenkomt, zeiden experts en Amerikaanse functionarissen.

Volgens Craig Larrabee, een waarnemend speciaal agent die verantwoordelijk is voor de onderzoeksafdeling van de Amerikaanse immigratie- en douanehandhaving (ICE), is mensensmokkel per trekker-oplegger exponentieel toegenomen in het afgelopen decennium. Het bureau zei dat het van januari tot nu toe meer dan 1.000 gevallen van mensensmokkel heeft onderzocht, maar heeft geen uitsplitsing gegeven van de incidenten naar type.

Voorheen zouden meer migranten worden gesmokkeld door 'mama en papa'-criminelen in kleine voertuigen, zei Larrabee, maar aangezien transnationale kartels de illegale handel hebben overgenomen, zijn winsten van het grootste belang geworden. "Mensen worden nu volledig als handelswaar behandeld", zei hij. "Elk lichaam vertegenwoordigt een hoeveelheid geld. Het vertegenwoordigt geen familie, een vader, zoon, moeder of dochter."

Maximale winst
De groeiende trend van mensenhandel rond San Antonio, Texas, werd deze week in de schijnwerpers gezet, nadat 53 migranten waren gestikt in een vrachtwagen links aan de kant van de I-35. Volgens een algemeen patroon waren de slachtoffers van de tragedie de Verenigde Staten al binnengekomen, voordat ze aan boord van de vrachtwagen stapten om de Amerikaanse autoriteiten in het binnenland te ontwijken, zeiden functionarissen.

In de zaak van Chisley in 2021 zeiden twee Guatemalteekse migranten dat ze de Verenigde Staten illegaal zijn binnengekomen door de Rio Grande-rivier over te steken en vervolgens aan boord van de trekker-oplegger zijn gegaan, volgens de rechtbankverslagen.

Aristedes Jimenez, een voormalige ICE-functionaris in San Antonio, zei dat de smokkelaars groepen migranten verzamelen die onlangs op verschillende manieren illegaal de grens tussen de VS en Mexico zijn overgestoken in Amerikaanse stashhuizen en vervolgens aan boord gaan op vrachtwagens. "Ze wachten tot ze genoeg mensen hebben", zei Jimenez. "Ze willen maximale winst."

De U.S. Border Patrol onderhoudt een netwerk van zo'n 110 controleposten langs Amerikaanse wegen, waarvan de meeste 40-160 km landinwaarts van de landsgrenzen liggen.

Grenspatrouille-arrestaties bij die controleposten maken slechts ongeveer 2% uit van de totale aanhoudingen van migranten, blijkt uit gegevens van de Amerikaanse overheid.

De vrachtwagen met de 53 migranten die stierven, passeerde een controlepost die een deel van de hightechapparatuur mist die beschikbaar is aan de grens, zei vertegenwoordiger Henry Cuellar, een democraat wiens district de buitenwijken van San Antonio omvat.

De enorme hoeveelheid vrachtwagenverkeer maakt uitgebreide monitoring een enorme uitdaging en verhoogt het aantal potentiële chauffeurs voor kartels om te rekruteren, zei Ernesto Gaytan Jr., voorzitter van de Texas Trucking Association. Smokkelaars proberen chauffeurs te lokken bij de truckstops van de staat en bieden hen duizenden dollars aan om migranten verder naar het noorden te vervoeren, zei hij.

In 2021 reden meer dan 2,5 miljoen vrachtwagens in noordelijke richting via de aankomsthaven in Laredo, Texas - 253 km ten zuiden van San Antonio -, een stijging van meer dan 50% ten opzichte van tien jaar geleden.

Als president van het in Laredo gevestigde vrachtwagenbedrijf Super Transport International Ltd., dat meer dan 200 vrachtwagens in gebruik heeft, heeft Gaytan zijn chauffeurs verboden te stoppen en te tanken bij vrachtwagenstops in Laredo om te voorkomen dat ze het doelwit worden van smokkelaars.

Volgens gerechtelijke documenten zou Chisley ongeveer US$ 1.000 per migrant hebben ontvangen. Een chauffeur die minder dan twee weken later werd gearresteerd bij hetzelfde controlepunt op de I-35 met 18 migranten achter in zijn vrachtwagen, verwachtte een vergelijkbaar tarief, zo bleek uit gerechtelijke documenten in een afzonderlijke zaak.

In mei veroordeelde een federale jury in Laredo, Chisley voor het vervoeren van immigranten in het land