De Iraakse militiecommandant Abu Mahdi al-Muhandis (r) werd samen Qasem Soleimani gedood. (Foto: Reuters)
De Amerikaanse aanval waarbij de Iraanse generaal Qasem Soleimani werd gedood, heeft het internationaal recht geschonden, zegt een VN-expert. Soleimani stierf samen met negen andere mensen tijdens een drone-aanval in de buurt van de luchthaven van Bagdad in Irak in januari.

Een rapport van de speciale VN-rapporteur over buitengerechtelijke executies, Agnes Callamard, zegt dat de VS niet voldoende bewijs heeft geleverd van een onmiddellijke dreiging voor het leven om de aanval te rechtvaardigen. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken beschuldigde haar ervan "terroristen een pasje te geven".

Vorige week heeft Iran arrestatiebevelen uitgevaardigd voor de Amerikaanse president Donald Trump en 35 anderen op beschuldiging van moord en terrorisme in verband met de moord. Soleimani werd gezien als de machtigste figuur in Iran na zijn opperste leider.

Als commandant van de overzeese operaties van de Revolutionaire Garde, de Quds Force, was Soleimani een architect van het Iraanse beleid in het hele Midden-Oosten. Hij had de leiding over de clandestiene missies van de Quds-troepenmacht en de verstrekking van begeleiding, financiering, wapens, informatie en logistieke ondersteuning aan bevriende naties en gewapende groepen inclusief Hezbollah, Hamas en Islamic Jihad.

Trump beschreef Soleimani als " de nummer één terrorist ter wereld." Hij beweerde dat de Quds-troepenmacht onder leiding van de generaal de afgelopen twintig jaar "honderden Amerikaanse burgers en militairen had aangevallen, verwond en vermoord ", en dat de generaal in december een raketaanval in Irak had georkestreerd waarbij een Amerikaanse aannemer om het leven was gekomen.

Dood Soleimani
De generaal arriveerde vroeg op 3 januari met een vlucht vanuit Syrië op de internationale luchthaven van Bagdad. Hij verliet het vliegveld met hoge functionarissen van Iraakse sjiitische milities, gesteund door Iran, toen hun konvooi werd geraakt door raketten die waren afgevuurd door een Amerikaanse drone. Onder de mensen die met Soleimani werden gedood, bevond zich Abu Mahdi al-Muhandis, plaatsvervangend commandant van de paramilitaire Popular Mobilization Forces in Irak, een overkoepelende groepering van sjiitische milities.

Trump zei dat hij had opgedragen tot de aanval "om een ​​oorlog te stoppen" tussen de VS en Iran. "'Soleimani beraamde dreigende en sinistere aanvallen op Amerikaanse diplomaten en militairen, maar we vingen hem op heterdaad en maakten korte metten met hem", beweerde hij.

Vijf dagen later vuurde Iran ballistische raketten af ​​op twee Iraakse militaire bases die Amerikaanse troepen huisvesten. Geen enkele Amerikaanse militair kwam om, maar meer dan 100 leden aan traumatisch hersenletsels.

Rapport VN-expert
Agnes Callamard presenteerde donderdag haar bevindingen aan de VN-Mensenrechtenraad in Genève. Volgens haar rapport had de VS geen enkel bewijs geleverd waaruit bleek dat Soleimani specifiek een aanstaande aanval op de Amerikaanse belangen aan het plannen was, met name in Irak, waarvoor onmiddellijke actie noodzakelijk en gerechtvaardigd zou zijn.

"Generaal-majoor Soleimani had de leiding over de militaire strategie en acties van Iran in Syrië en Irak. Maar bij gebrek aan een onmiddellijke dreiging voor het leven, was de door de VS genomen actie onwettig." De drone-aanval was daarom een ​​"willekeurige moord" waarvoor de VS volgens het internationale mensenrechtenrecht verantwoordelijk is, aldus het rapport. Callamard zegt ook dat de vergeldingsraketten van Iran onwettig waren.

Reactie VS
"Er is een speciale vorm van intellectuele oneerlijkheid nodig om een ​​rapport uit te vaardigen waarin de Verenigde Staten wordt veroordeeld wegens zelfverdediging, terwijl het beruchte verleden van generaal Soleimani als één van 's werelds dodelijkste terroristen wordt witgewassen", zei woordvoerster Morgan Ortagus woensdag.

"Dit tendentieuze en saaie rapport ondermijnt de mensenrechten door terroristen een pas te geven en het bewijst eens te meer waarom Amerika gelijk had om de VN-Mensenrechtenraad in 2018 de rug toe te keren," voegde zei eraan toe.