Bloemen bij Bastion Veere ter herdenking van de slachtoffers van 8 december 1982. (Foto's: Ranu Abhelakh)
Bij Fort Zeelandia is maandagmiddag de jaarlijkse bloemenhulde gehouden ter nagedachtenis aan de vijftien mannen die op 8 december 1982 zijn gemarteld en doodgeschoten. Op de historische plek waar de executies plaatsvonden, verzamelden nabestaanden, burgers, diplomaten en vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties zich om de slachtoffers te eren en op te roepen tot blijvende waakzaamheid.

De plechtigheid werd geleid door Sunil Oemrawsingh, voorzitter van Stichting 8 December 1982. In een emotionele toespraak benadrukte hij dat herdenken niet alleen gaat om terugkijken, maar vooral om het versterken van het nationaal bewustzijn. “Herdenken is een morele plicht,” zei hij. “Het is een belofte dat zulke gruweldaden nooit meer mogen plaatsvinden.”

Diplomatieke vertegenwoordiging
Aanwezig waren onder andere de ambassadeurs van Nederland, Frankrijk en de Verenigde Staten, die traditiegetrouw hun steun betonen aan de waarden van mensenrechten en gerechtigheid. De Nederlandse koning Willem-Alexander had vooraf laten weten dat ambassadeur Walther Oostelbos namens Nederland een krans zou leggen - een gebaar dat volgens Oemrawsingh het wederzijds respect onderstreept waarmee de herdenking jaarlijks wordt benaderd.

De Nederlandse ambassadeur Walther Oostelbos en echtgenote leggen een krans.

Oproep tot rechtsstatelijkheid
Oemrawsingh wees in zijn toespraak op de blijvende pijn van het feit dat een van de hoofdverdachten, ondanks een definitieve veroordeling, nog steeds voortvluchtig is. “Wat voor zin heeft het recht als straffen niet worden nageleefd?” vroeg hij zich af. Hij benadrukte dat misdaden tegen de menselijkheid geen gratie mogen kennen en niet onderworpen mogen zijn aan politieke druk.

Ook verwees hij naar de uitspraken van president Jennifer Simons in 2024, toen zij stelde dat de rechterlijke macht nooit ondergeschikt mag zijn aan partijbelangen. “Alleen een sterke rechtsstaat kan garanderen dat gerechtigheid niet afhankelijk is van politieke willekeur,” zei Oemrawsingh.

Symbolische bloemenhulde
Na de toespraken legden eerst de nabestaanden bloemen bij de gedenkplek, gevolgd door de ambassadeurs en andere aanwezige hoogwaardigheidsbekleders. Daarna kregen burgers de gelegenheid om een bloem te plaatsen, wat door velen werd gedaan.

De ceremonie eindigde in stilte, met het gezamenlijke besef dat de tragedie van 8 december 1982 een blijvende littekenplaats inneemt in de Surinaamse geschiedenis.