Een apotheekthermometer toont een temperatuur van 43 graden Celsius in Nantes, Frankrijk, terwijl het land een hittegolf ervaart. (Foto: Reuters)
Honderden meer mensen werden geëvacueerd uit hun huizen toen bosbranden vrijdag het land in Frankrijk, Spanje en Portugal verwoestten. Ambtenaren in Europa  hebben daarbij gezondheidswaarschuwingen gegeven voor de hittegolf in de komende dagen.

Meer dan 1.000 brandweerlieden, ondersteund door waterbommenwerpers, hebben sinds dinsdag gevochten om twee branden in het zuidwesten van Frankrijk onder controle te krijgen. Het vuur is aangewakkerd door verzengende hitte, tondeldoosomstandigheden en harde wind.

Hoewel de temperaturen in Portugal een beetje zijn gedaald, wordt op sommige plaatsen nog steeds verwacht dat ze de 40 graden Celsius zouden overschrijden, met vijf districten die op rood alarm stonden en meer dan 1.000 brandweerlieden die 17 bosbranden aanpakten, aldus de autoriteiten.

In Spanje zei het ministerie van Milieu dat het hielp bij het bestrijden van 17 bosbranden in het hele land.

Ondertussen heeft de ergste droogte in meer dan 70 jaar de langste rivier van Italië, de Po, op sommige plaatsen teruggebracht tot niet meer dan een stroompje. Italië heeft de noodtoestand uitgeroepen langs de Po, die ongeveer een derde van de landbouwproductie van het land ondersteunt. Het land ervaart de heetste juli sinds 1800, met temperaturen die naar verwachting volgende week zullen stijgen.

Ambtenaren maken zich zorgen over de effecten op de gezondheid van mensen en op de gezondheidszorgstelsels die al worden uitgedaagd door de Covid-19-pandemie terwijl de verzengende hitte het continent overspoelt, met waarschuwingen voor erger in het bijzonder in Groot-Brittannië.

De Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) zei dat de hittegolf de luchtkwaliteit zou verslechteren, vooral in steden. "De stabiele en stilstaande atmosfeer fungeert als een deksel om luchtverontreinigende stoffen, waaronder fijnstof, op te vangen", vertelde Lorenzo Labrador, wetenschappelijk medewerker van de WMO, op een persconferentie in Genève.

"Deze resulteren in een verslechtering van de luchtkwaliteit en nadelige gezondheidseffecten, met name voor kwetsbare mensen."

De Portugese minister van Volksgezondheid, Marta Temido, zei donderdag dat het gezondheidssysteem een ​​"bijzonder zorgwekkende" week doormaakte als gevolg van de hittegolf en zei dat sommige ziekenhuizen overweldigd waren.

Van 7 juli tot 13 juli registreerde Portugal 238 extra sterfgevallen als gevolg van de hittegolf, zei de DGS-gezondheidsautoriteit van het land. Volgens de database van het National Epidemiology Centre registreerde Spanje 84 extra sterfgevallen als gevolg van extreme temperaturen in de eerste drie dagen van de hittegolf.

Noodtoestand VK
In het Verenigd Koninkrijk (VK) is een nationale noodtoestand uitgeroepen nadat voor het eerst een rode waarschuwing voor extreme hitte was afgegeven, aangezien de temperatuur 40C zou kunnen bereiken. De hoogste waarschuwing van het Met Office, wat betekent dat er levensgevaar is, bestrijkt een gebied met inbegrip van Londen, Manchester en York op maandag en dinsdag.

De UK Health Security Agency heeft ook zijn hoogste niveau vier hittewaarschuwing afgegeven aan gezondheids- en zorginstanties. Het waarschuwde dat ziekte en dood kunnen optreden "onder de fitte en gezonde mensen".

Downing Street zei dat de waarschuwing werd behandeld als een nationale noodsituatie, waarbij functionarissen op vrijdag en in het weekend bijeenkwamen om de reactie te bespreken.

Het is de eerste keer dat een code rood waarschuwing is afgegeven voor delen van het VK, hoewel het waarschuwingssysteem voor extreme hitte pas in 2021 werd geïntroduceerd.

Hannah Cloke, klimaatexpert aan de Britse Universiteit van Reading, zei dat de hittegolf aantoonde dat de klimaatverandering er was en dat er een dringende noodzaak was om zich aan te passen. "We zien deze problemen nu en ze zullen erger worden. We moeten nu iets doen", vertelde ze aan Reuters. "Het is moeilijker om met dit soort temperaturen in het Verenigd Koninkrijk om te gaan, omdat we er gewoon niet aan gewend zijn."

In Portugal werd donderdag de hoogste temperatuur gemeten in de noordelijke stad Pinhao met 47 C, net onder het record.

Raymond Loadwick (73) een gepensioneerde uit Groot-Brittannië die nu in het Portugese district Leiria woont, moest zijn huis samen met zijn hond verlaten toen vlammen dinsdag vanop een heuvel vol met licht ontvlambare eucalyptus- en pijnbomen naar benenden kwamen.

Toen hij een dag later terugkeerde, stond zijn witgekalkte huis onaangeroerd, maar de vegetatie eromheen was in as veranderd en zijn fruitbomen waren afgebrand. Loadwick is bang dat er in de toekomst vaker branden zullen plaatsvinden: "Je moet op je hoede zijn", vertelde hij aan Reuters.

In de Franse Gironde zijn 11.300 mensen geëvacueerd sinds de bosbranden rond Dune du Pilat en Landiras uitbraken. Ongeveer 7.350 hectare land is verbrand. Volgens de autoriteiten waren de branden nog niet gestabiliseerd.

In Spanje hebben de bosbranden die hebben gewoed in delen van Extremadura, dat grenst aan Portugal, en de centrale regio van Castilië en León, donderdag en vrijdag de evacuatie afgedwongen van nog eens vier kleine dorpen. De vlammen bedreigen nu een 16e-eeuws klooster en een nationaal park. Sinds de branden zijn begonnen, zijn honderden mensen geëvacueerd en in de twee regio's is 7.500 hectare bos verwoest.

In Catalonië in het noordoosten hebben de autoriteiten kampeer- en sportactiviteiten in 275 steden en dorpen opgeschort om brandrisico's te voorkomen en het werk op de boerderij met machines te beperken.