De afgelopen periode wordt er vaker gesproken over het opzoek gaan naar Foreign Direct Investments (FDI) / buitenlandse investeringen. FDI is simpelweg gezegd het investeren van fondsen door een organisatie van het ene land in een ander land. De bezoeken van onze president aan Nederland, Verenigde Staten van Amerika en ook de Verenigde Arabische Emiraten heeft deels ook het karakter van werven van buitenlandse investeerders. Wij kunnen deze handelingen van de regering natuurlijk waarderen en op prijs stellen, want het stimuleren van buitenlandse investeringen zal mede zorg dragen voor de groei van de economie, het creëren van werkgelegenheid en het stabiliseren en zelfs verlagen van de exchange rate.

Na de wereldwijde drop in buitenlandse investeringen door Covid-19 in 2021, geeft een UNCTAD (United Nations Conference on Trade and Development) forecast een groei aan van FDI in 2022. Dus de buitenlandse investeerders zullen steeds weer uitkijken naar nieuwe markten, maar er zijn enkele factoren zoals belasting percentages, transport, infrastructuur en politieke stabiliteit die bepalend zijn of zo een organisatie wel kapitaal wil stoppen in een land. Aan te geven is dat door wanbeleid van de afgelopen 10 jaren onze ease of doing business rating is gedropt van de 148ste plaats in 2008 naar de 165ste plaats van de 190 plaatsen in 2020. Op dit moment is, te wijten aan de vorige regering, de ondernemingsklimaat als de verschillende credit ratings data niet aantrekkelijk om buitenlandse investeerders aan te trekken, dus vandaar de appreciatie naar de huidige regering om investeerders persoonlijk te motiveren en te pitchen om hun kapitaal naar Suriname te brengen. Rekening houdende dat de buitenlandse bezoeken wel financieel verantwoord, transparant en volgens een goed opgezette plan van aanpak geschied, waarbij er voorafgaande trade en investerings-onderzoeken zijn gepleegd.

Belangrijk is dat er ook gewerkt dient te worden aan onze ease of doing business rating (ondernemingsklimaat). Er zijn heel wat factoren die de ondernemingsklimaat in ons land beïnvloeden. Er dient gekeken te worden naar regelgeving die van toepassing is zoals het starten van een bedrijf, het omgaan met bouwvergunningen, het verkrijgen van elektriciteit, het betalen van belastingen, het verkrijgen van krediet en noem maar op. Ook juridische factoren spelen een rol bij de ondernemingsklimaat. Zo zien we in de Doing Business report van 2020 dat Suriname heel slecht scoort als het komt om juridische geschillen binnen kortste tijd en met weinig financiële middelen op te lossen. Suriname scoort een 25.9 van de 100 punten en ranken we op plaats 188 van de 190 plaatsen. Het wegblijven van een credit bureau die een adequate credit reporting systeem moet beheren, zorgt verder ook voor een ongunstige ondernemingsklimaat.

Er is werk aan de winkel en is het zoals door velen aangehaald belangrijk om marktconforme prijzen te hanteren die dienen te zorgen voor solvabele overheids- als particuliere ondernemingen. Eerlijke concurrentie en wegwerken van corruptie zullen een enorme bijdrage leveren aan de toegankelijkheid van FDI naar Suriname. Stapsgewijs zien wij dat de regering er wel voor kiest om de ondernemingsklimaat gezond te maken,zoals:
-De valuta koers vrij laten en de waarde vast te stellen door middel van vraag en aanbod;
-De benzineprijs niet te subsidiëren en de prijs marktconform te houden;  
-Goedkeuring van het NRA rapport en de strategie van de regering die daaruit moet vloeien;
-Benoeming van het hofpresident en capaciteitsversterking bij de rechterlijke macht.

Enkele maatregelen zijn economisch zwaar te dragen door de Surinaamse samenleving, maar zijn op dit moment  essentieel om een goede basis en klimaat te scheppen voor lokale als buitenlandse investeerders. Tenslotte wordt aan de regering aanbevolen om de weg naar een gezond ondernemingsklimaat voort te zetten indien wij serieuze foreign direct investors willen.

Note: Zie onderstaand tabel over onze rankings on doing business topics, gehaald uit het document van de World Bank Group – Comparing Business Regulation in 190 economies (Doing Business 2020). De ranking is tussen 1 (goed) en 190 (slecht).


Debi Tewari K.