Brazilië: Arrestaties en woede bij mijnramp Brumadinho

Drie medewerkers van de Braziliaanse mijnwerker Vale SA en twee andere ingenieurs die in opdracht van het bedrijf werkten, zijn vandaag gearresteerd, zeiden openbare aanklagers. De crisis voor het bedrijf na de jongste dodelijke ramp in één van zijn mijnen, wordt groter.

In een verklaring op Twitter zei Vale dat het samenwerkte met onderzoekers. Het aantal doden van de ramp door de dambreuk vrijdag zal waarschijnlijk hoger liggen dan 300. De tragedie heeft velen in Brazilië woedend gemaakt en nieuwe vragen opgeworpen over de veiligheidsmaatregelen van Vale. De ramp komt iets meer dan drie jaar nadat zich een soortelijke dambreuk voordeed bij een site die het eigendom was van Vale en BHP Billiton. Ook die voltrok zich in de deelstaat Minas Gerais en gaat de geschiedenis van Brazilië in als de grootste milieuramp van het land.

Twee van de senior managers van Vale in de mijn van Corrego do Feijao - waar vrijdag een residuele dam barstte en de naburige stad Brumadinho heeft bedolven in mijnafval - werden volgens de beslissing van de lokale rechter, meldt persbureau Reuters. De functie van de derde Vale-medewerker was niet meteen duidelijk.

Twee andere ingenieurs, die in opdracht van Vale werkten en moesten zorgen voor de veiligheid van de dam, werden in Sao Paulo gearresteerd. Onderzoeksambtenaren van Minas Gerais hebben in totaal vijf arrestatiebevelen en zeven huiszoekingsbevelen uitgevaardigd, op verdenking van moord, vervalsing van documenten en milieumisdrijven, aldus de rechter.

Het aanbod van compensatie van Vale SA voor één van de dodelijkste mijnrampen in tientallen jaren zijn grotendeels aan dovemansoren gericht. De hoofd financiële medewerker, Luciano Siani, zei dat Vale er alles aan deed om geld te bieden aan rouwenden, extra belastingbetalingen aan de lokale overheid, speciale equipment om de modder uit de rivier te verwijderen en grote investeringen om de dammen veiliger te maken.

Toch zijn de inwoners in de verwoeste stad Brumadinho onbewogen gebleven en hebben ze in shock en woede gekeken terwijl het ene lichaam na het andere uit de modder is getrokken. De ineenstorting van de dam in het heuvelachtige, pastorale gebied heeft tot dusver 65 bevestigde sterfgevallen veroorzaakt.

De ramp is in de ogen van veel Brazilianen onvergeeflijk. De dodelijke mijnramp in 2015 vond immers een paar steden verder plaats. Die dam was voor de helft eigendom van Vale. "Vale vernietigt Minas Gerais," zei Robinson Passos (52), die een neef en vrienden verloor in Brumadinho. 'Er is woede, verdriet, alles,' zei hij, terwijl hij zijn tranen tegenhield terwijl hij de verwoesting in Corrego do Feijao opnam. Corre do Feijao is een klein gehucht in Brumadinho dat zijn naam gaf aan de mijn die het middelpunt is van de ramp.

De financiële man van Vale, Siani, zei dat het bedrijf 100.000 reais (US$ 26,600) zou doneren aan elke familie die een geliefde had verloren. Hij voegde eraan toe dat het bedrijf zou doorgaan met het betalen van royalty's voor de mijnbouw aan Brumadinho ondanks een stop in de operaties daar.

Het bedrijf bouwde een filter om de modderstroom te stoppen die nu langs de Paraopeba-rivier slingert. Een 'gedurfd' investeringsplan zou ook het proces van het veiliger maken van dammen versnellen, zei hij. Aanklagers en politici zijn niet onder de indruk geweest.

Op maandag overwoog een presidentiële task force het management van Vale uit te schakelen. De hoogste officier van justitie van Brazilië zei dat het bedrijf strafrechtelijk vervolgd moest worden en leidinggevenden persoonlijk verantwoordelijk gehouden moesten worden. De minister van Mijnen en Energie, Bento Albuquerque, zei dat het reguleringsmodel voor de mijnindustrie was verbroken.
In een tv-interview op zondag leek Vale CEO Fabio Schvartsman het daarmee eens. "We zijn 100 procent binnen alle normen en dat heeft het niet voorkomen," zei hij.