Naschokken vergroten ellende in Afghanistan

Een reeks zware naschokken van een dodelijke aardbeving die Oost-Afghanistan  afgelopen weekend trof, heeft minstens 10 mensen gewond en de angst voor verdere doden en verwoesting aangewakkerd. Meer dan 2.200 mensen kwamen om het leven door de aardbeving met een kracht van 6,0 die Oost-Afghanistan vlak voor middernacht op zondag trof. Het is daarmee de dodelijkste aardbeving in decennia.

De laatste van vijf ondiepe naschokken, waarvan de sterkste een magnitude van 5,6 had, werd vrijdagochtend geregistreerd door de US Geological Survey. De naschokken hebben Kabul en de Pakistaanse hoofdstad Islamabad getroffen.

Mohammad Hammad, woordvoerder van de Afghaanse nationale rampenautoriteit, vertelde persbureau AFP dat 10 mensen gewond zijn geraakt in acht provincies, waaronder Kunar, Nangarhar en Laghman – de zwaarst getroffen provincies van het weekend – die door de naschokken waren getroffen.

De laatste gewonden komen bovenop de meer dan 3.700 na de eerste aardbeving. Een woordvoerder van de Taliban meldde donderdag dat het dodental was opgelopen tot 2.205.

Details over de schade worden nog steeds verzameld na aanhoudende naschokken in Nangarhar, waarvan de hoofdstad Jalalabad ongeveer 150 km van Kabul ligt.

Omdat de huizen in de regio voornamelijk gebouwd zijn van droog metselwerk, steen en hout, geven sommige families er de voorkeur aan om in de open lucht te blijven om zich te beschermen tegen naschokken, in plaats van naar huis terug te keren.

Inwoners van het district Nurgal in Kunar verlieten hun huizen om in tenten te wonen op omliggende hoger gelegen gebieden bij een rivier, of in de open lucht, uit angst voor verdere aardbevingen.

In de provincie Nuristan, ten noorden van Kunar, zei inwoner Enamullah Safi dat hij en anderen hun huizen uit waren gevlucht toen de naschokken 's nachts toesloegen.

"Iedereen was bang. We zijn nog steeds bang en zijn niet naar huis teruggekeerd", vertelde de 25-jarige kok aan AFP. Hij zei dat hij met een aantal anderen onder een deken was gekropen om warm te blijven in de koude nacht in de bergen.

Sommige huizen zijn beschadigd of verwoest, zei hij, eraan toevoegend dat ze weinig hulp hebben ontvangen, omdat de hulp geconcentreerd is in de zwaarst getroffen gebieden.

Gevallen rotsen en aarde hebben de toegang tot sommige zwaar getroffen dorpen geblokkeerd, waardoor reddings- en noodhulpacties worden belemmerd, aldus hulporganisaties.

Aardverschuivingen en puin op belangrijke wegen hebben de hulpverlening belemmerd, aldus de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), die opriep tot meer geld voor gezondheidszorg en ziektebewaking.

"Een financieringstekort van minstens 4 miljoen dollar dreigt cruciale activiteiten te vertragen, wat de dringende behoefte aan internationale steun onderstreept", aldus de verklaring.

De VN-gezondheidsorganisatie waarschuwde ook voor het risico op ziekte als gevolg van overvolle opvangcentra, onveilig water en ongepast afvalbeheer, terwijl een toestroom van Afghanen die onlangs uit Pakistan zijn gedeporteerd, het kwetsbare gezondheidszorgsysteem onder druk zet.

De Afghaanse Talibanregering deed kort na de ramp van zondag een dringende oproep voor internationale hulp.

Maar de hulp is schaars in een land dat sinds de machtsovername door de Taliban in 2021 grotendeels door de wereld wordt genegeerd. Het land heeft moeite om miljoenen burgers te huisvesten die uit buurlanden Iran en Pakistan zijn verdreven, evenals de slachtoffers van de droogte in het noorden.

De vluchtelingencommissaris van de Verenigde Naties heeft Pakistan opgeroepen de uitzettingen na de aardbeving te staken.

De regering in Islamabad heeft die oproep vrijdag echter verworpen.

"Iedereen zonder papieren moet vertrekken. Dit is wat Pakistan doet en wat elk ander land zal doen, inclusief in Europa en andere landen... het is ons grondgebied, wij bepalen wie er mag blijven", aldus een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken tijdens een persconferentie.