Palestijnen wachten op voedsel van een liefdadigheidskeuken, te midden van een hongercrisis, in Gaza-Stad. (Foto: Reuters)
Gaza kampt met een door mensen veroorzaakte massale hongersnood als gevolg van een blokkade op humanitaire hulp, waarschuwt Tedros Adhanom Ghebreyesus, directeur-generaal van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Volgens hem is er "geen andere benaming mogelijk" voor de schrijnende voedselcrisis die de Palestijnse enclave treft.

De uitlatingen kwamen woensdag tijdens een virtuele persconferentie vanuit Genève, kort nadat ruim 100 hulporganisaties gezamenlijk alarm sloegen over de verslechterende humanitaire situatie in Gaza, waar tonnen voedsel, water en medicijnen buiten het gebied blijven liggen.

"Ik weet niet hoe je het anders kunt noemen dan massale hongersnood, en het is mensgemaakt – dat is glashelder,” aldus Tedros. “Dat komt door de blokkade."

Hulp komt nauwelijks binnen
Sinds het begin van de oorlog tussen Israël en Hamas in oktober 2023 heeft Israël begin maart alle toevoer naar Gaza stilgelegd. Hoewel de blokkade in mei gedeeltelijk werd opgeheven, blijven de toegangsbeperkingen volgens hulporganisaties dusdanig streng dat er slechts een fractie van de benodigde hulpgoederen binnenkomt.

Israël stelt dat het voldoende voedsel heeft doorgelaten tijdens het conflict en houdt Hamas verantwoordelijk voor de benarde situatie van de ruim 2,2 miljoen inwoners van Gaza. De Israëlische autoriteiten zeggen de instroom van hulp te moeten controleren om te voorkomen dat deze in handen valt van gewapende groeperingen.

Sterfgevallen door honger stijgen
Volgens het ministerie van Volksgezondheid in Gaza zijn inmiddels 111 mensen overleden aan de gevolgen van honger, waarvan de meeste sterfgevallen zich in de afgelopen weken voordeden. De WHO meldde woensdag dat ten minste 21 kinderen in 2025 zijn overleden aan ondervoeding, maar benadrukte dat dit vermoedelijk slechts het topje van de ijsberg is.

De situatie in de gezondheidszorg is eveneens kritiek. Hulpcentra voor ondervoede kinderen zijn overvol en kampen met een gebrek aan medische en voedzame middelen voor spoedvoeding. De WHO meldde dat hulporganisaties tussen maart en mei bijna 80 dagen lang geen voedsel konden leveren. Hoewel leveringen inmiddels zijn hervat, blijft de hoeveelheid hulp ruim onvoldoende.

“De situatie is ronduit nijpend,” zei WHO-vertegenwoordiger Rik Peeperkorn voor de bezette Palestijnse gebieden. In juli alleen al zijn 5.100 kinderen opgenomen in programma’s tegen ondervoeding, waarvan 800 ernstig vermagerd zijn.

Daarnaast lijdt momenteel zo’n 10% van de gescreende bevolking aan matige tot ernstige ondervoeding. Bij zwangere vrouwen loopt dat percentage op tot 20%, meldde de WHO.

De WHO en andere VN-organisaties blijven pleiten voor onbelemmerde humanitaire toegang tot Gaza. “Zolang voedselhulp geblokkeerd of beperkt blijft, zullen kinderen en volwassenen blijven sterven aan oorzaken die volledig te voorkomen zijn,” aldus Tedros.