Russische wetshandhavers houden een persoon vast tijdens een betoging, nadat activisten van de oppositie hadden opgeroepen tot straatprotesten tegen de mobilisatie van reservisten op bevel van president Vladimir Putin, in Moskou, Rusland. (Foto: Reuters)
De Russische politie heeft vreedzame protesten tegen het militaire mobilisatiebevel van president Vladimir Putin uiteengedreven en honderden, waaronder enkele kinderen, in het hele land gearresteerd, terwijl de Oekraïense president Volodymyr Zelensky de Russen waarschuwde dat hun president willens en wetens "burgers de dood instuurde".

Volgens OVD-Info, een onafhankelijke website die politieke arrestaties in Rusland volgt, heeft de politie bijna 750 mensen aangehouden, van wie meer dan 370 in de hoofdstad Moskou en ongeveer 150 in Sint-Petersburg. Een deel van de gearresteerden was minderjarig, meldt OVD-Info zaterdag.

De protesten braken woensdag binnen enkele uren uit nadat Putin een oproep aankondigde van 300.000 legerreservisten om zijn strijdkrachten in Oekraïne op te voeren. Het besluit kwam nadat het Russische leger tegenslagen op het slagveld in Oekraïne had opgelopen. Een Russische generaal die voorraden aan de frontlinies van Oekraïne behandelde, werd zaterdag vervangen.

De politie werd ingezet in steden waar protesten waren gepland door oppositiegroep Vesna en aanhangers van de gevangengenomen oppositieleider Alexei Navalny, en arresteerde snel demonstranten voordat ze protesten konden houden.

De Oekraïense president riep in zijn nachtelijke toespraak de troepen van Moskou op zich over te geven en zei dat ze "op een beschaafde manier zouden worden behandeld ... niemand zal de omstandigheden van uw overgave kennen".

De opmerkingen kwamen enkele uren nadat Rusland een wet had aangenomen die vrijwillige overgave en desertie tot een misdaad maakte waarop 10 jaar gevangenisstraf stond.

Zaterdag werd ook een aparte wet ondertekend, die het Russische staatsburgerschap vergemakkelijkte voor buitenlanders die ten minste een jaar in het Russische leger gaan, waarbij de normale vereiste voor vijf jaar verblijf in het land wordt omzeild.

Rusland telt officieel miljoenen voormalige dienstplichtigen als reservisten – het grootste deel van de mannelijke bevolking in de strijdbare leeftijd – en de "gedeeltelijke mobilisatie" gaf geen criteria voor wie zou worden opgeroepen.

Er zijn berichten opgedoken over mannen zonder militaire ervaring of zonder dienstplicht die oproeppapieren hebben ontvangen, wat bijdraagt ​​aan de verontwaardiging die anti-oorlogsdemonstraties heeft doen herleven.

Kritiek leek zich te verspreiden
Kritiek leek zich ook te verspreiden onder de aanhangers van Putin. Het hoofd van de mensenrechtencommissie van de Russische president, Valery Fadeyev, riep minister van Defensie Sergei Shoigu op om een ​​halt toe te roepen aan de brutale manier waarop veel ontwerpcommissies te werk gingen.

De hoofdredacteur van de pro-Kremlin-Russische televisie RT sprak ook zijn woede uit over de nieuwe aanwervingen. "Ze maken mensen woedend, alsof ze expres zijn, alsof ze uit wrok zijn. Alsof ze door Kiev zijn gestuurd', zei ze.

In een ander zeldzaam teken van onrust zei het ministerie van Defensie dat de vice-minister belast met logistiek, de viersterrengeneraal Dmitri Boelgakov, was vervangen "voor overplaatsing naar een andere functie", zonder verdere details te geven.

Terwijl lange rijen mannen die het land probeerden te verlaten zich vormden aan de Russische grenzen, hield de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergey Lavrov een vurige toespraak tijdens de Algemene Vergadering van de VN waarin hij westerse landen ervan beschuldigde de natie te willen ‘vernietigen’.

"De officiële Russofobie in het Westen is ongekend, nu is de reikwijdte grotesk", zei Lavrov.

“Ze deinzen er niet voor terug om de intentie te verklaren om niet alleen een militaire nederlaag toe te brengen aan ons land, maar ook om Rusland te vernietigen en te breken.”

Ondertussen organiseerde Rusland zijn tweede dag van de zogenaamde referenda in vier bezette regio's van Oekraïne en lijkt het erop dat het volgende week een deel van het grondgebied formeel zal annexeren.

Kiev en het Westen hebben de stemmen als een schijnvertoning aan de kaak gesteld en zeiden dat de resultaten ten gunste van annexatie vooraf zijn bepaald.

Putin waarschuwde deze week dat Moskou "alle middelen" zou gebruiken om zijn grondgebied te beschermen, wat volgens de voormalige Russische leider Dmitry Medvedev op sociale media het gebruik van "strategische kernwapens" zou kunnen omvatten.

De annexatie geeft aanleiding tot bezorgdheid dat Rusland elke militaire actie op de bezette gebieden dan zou kunnen beschouwen als een aanval op zijn eigen grondgebied.