Pg Garcia Paragsingh
De modernisering van de rechterlijke macht is geen keuze, maar een noodzaak om de rechtsstaat toekomstbestendig te houden. Dat stelde procureur-generaal (pg) Garcia Paragsingh donderdag bij de opening van het congres Modernisering van de Rechterlijke Macht. Volgens haar vragen maatschappelijke ontwikkelingen, complexere criminaliteit en toenemende verwachtingen van burgers om doordachte en structurele hervormingen.

Paragsingh benadrukte dat de rechterlijke macht een dragende pijler is van de rechtsstaat en daarom regelmatig kritisch moet worden bezien. “Niet om te breken met wat goed functioneert, maar om te versterken wat beter kan,” zei zij. Het congres ziet zij niet alleen als een moment van reflectie, maar vooral als een platform om concrete inzichten, handvatten en instrumenten aan te reiken voor daadwerkelijke stappen richting een moderne rechtspleging.

Volgens de pg staan rechterlijke machten wereldwijd voor vergelijkbare uitdagingen. Zij wees op de toenemende complexiteit van criminaliteit, snelle technologische ontwikkelingen, druk op capaciteit en procedures en hogere maatschappelijke eisen op het gebied van transparantie, effectiviteit en onafhankelijkheid. “Modernisering is daarom geen luxe, maar onvermijdelijk,” benadrukte Paragsingh, met de kanttekening dat hervormingen moeten passen binnen de nationale juridische tradities en maatschappelijke context.

Een centraal thema op het congres is de mogelijke instelling en inrichting van een derde rechterlijke instantie. Paragsingh gaf aan dat dit een ingrijpende stap is die zorgvuldig moet worden doordacht, omdat zij raakt aan kernbegrippen als rechtsontwikkeling, rechtseenheid en rechtsbescherming. Daarbij moeten efficiëntie, toegankelijkheid en doorlooptijden worden gewaarborgd, evenals het vertrouwen van burgers in de rechtspraak.

Nauw verbonden hiermee is volgens haar de inrichting en werking van het parket bij een derde instantie. Vanuit haar verantwoordelijkheid acht zij het essentieel dat dit parket helder wordt gepositioneerd: onafhankelijk, deskundig en met een duidelijke taakopvatting. Het parket moet bijdragen aan de kwaliteit en consistentie van de rechtspleging, in professionele samenwerking met de zittende magistratuur.

Daarnaast ging Paragsingh in op de modernisering van het Openbaar Ministerie. Het OM bevindt zich dagelijks op het snijvlak van opsporing, vervolging en berechting en werkt intensief samen met ketenpartners. Juist daarom is het volgens haar van groot belang dat het Openbaar Ministerie blijft investeren in kwaliteit, deskundigheid en samenwerking, zowel nationaal als internationaal, en zich bewust blijft van zijn bijzondere verantwoordelijkheid binnen de rechtsstaat.

Tot slot onderstreepte de procureur-generaal dat het congres niet louter academisch of beleidsmatig van aard is, maar gericht is op het formuleren van concrete en realistische vervolgstappen. Door nationale en internationale ervaringen samen te brengen, kunnen weloverwogen keuzes worden gemaakt voor de toekomst van de Surinaamse rechtspleging. Zij riep de deelnemers op actief deel te nemen aan het debat en bij te dragen aan een gedeelde visie op een moderne, effectieve en gezaghebbende rechterlijke macht.