Turkije: Erdogan claimt verkiezingsoverwinning
24 Jun, 20:20
foto
Tayyip Erdogan spreekt zijn aanhang toe na de stembusgang in Turkije. (Foto: Reuters)


Tayyip Erdogan en zijn regerende AK-partij claimen de overwinning in de Turkse presidents - en parlementaire verkiezingen die vandaag, zondag, zijn gehouden. Ze hebben daarmee de grootste verkiezingsuitdaging voor hun heerschappij in anderhalf decennium gewonnen.

De belangrijkste oppositiepartij zei echter dat het te vroeg was om de nederlaag toe te geven en zei te geloven dat Erdogan de 50 procent die nodig is om een tweede ronde op 8 juli te voorkomen, nog steeds niet kon halen.

"Onze mensen hebben ons de taak gegeven om de presidentiële en uitvoerende functies uit te voeren," zei Erdogan in een korte nationale toespraak, zelfs toen de stemmen nog steeds werden geteld. "Ik hoop dat niemand zal proberen een schaduw te werpen op de resultaten en de democratie te schaden om hun eigen mislukking te verbergen," voegde hij eraan toe, duidelijk gericht op het voorkomen van oppositieklachten van vals spel.

Erdogan (64) is de meest populaire maar ook de meest veeleisende politicus in de moderne Turkse geschiedenis. Na zijn toespraak zwaaide hij vanaf de top van een bus naar juichende en met vlaggen zwaaiende aanhangers.

De stemming van vandaag luidt een krachtig nieuw uitvoerend presidentschap in, waar Erdogan lang naar opzoek was. Hij wordt gesteund door een kleine meerderheid van de Turken in een referendum van 2017. Critici zeggen dat het de democratie in de NAVO-lidstaat verder zal uithollen en het beleid van één man zal versterken.
De overwinning van Erdogan maakt de weg vrij voor nog eens vijf jaar en volgens de nieuwe grondwet zou hij vanaf 2023 een nieuwe termijn kunnen vervullen, die hem naar 2028 zou brengen.

Een onverwacht sterke vertoning door de alliantiepartner van de AK-partij, de nationalistische MHP, zou zich kunnen vertalen in de stabiele parlementaire meerderheid die Erdogan zoekt om vrij te regeren. "Dit vormt de basis voor het versnellen van hervormingen", tweette de Turkse vicepremier Mehmet Simsek over de resultaten.

Erdogan's belangrijkste presidentiële rivaal, Muharrem Ince van de belangrijkste oppositionele Republikeinse Volkspartij (CHP) drong er bij de verkiezingswaarnemers op aan om in stembureaus te blijven om mogelijke verkiezingsfraude te voorkomen, omdat de uiteindelijke resultaten kwamen uit grote steden waar zijn partij doorgaans sterk presteert.

Met 99 procent van de stemmen geteld in de presidentiële race, had Erdogan 52,5 procent, ruim voor Ince op 31 procent. De oppositie twijfelde aan de juistheid en betrouwbaarheid van de cijfers van het door de staat gerunde persbureau Anadolu, de enige distributeur van de officiële stembusresultaten.

Een oppositieplatform dat zijn eigen telling van de stemmen verzamelde van monitoren die waren gevestigd in stembureaus in het hele land, bevestigde echter in grote lijnen de cijfers van het persbureau. Oppositiepartijen en NGO's hadden tot een half miljoen monitoren ingezet in stembussen om af te rekenen met mogelijke verkiezingsfraude.

Ze zeiden dat de wijzigingen in de verkiezingswetgeving en de beschuldigingen van fraude tijdens het referendum in 2017 vrees veroorzaakten voor de eerlijkheid van de verkiezingen van vandaag. Erdogan zei dat er geen serieuze schendingen waren geweest.

In de parlementaire strijd heeft de islamistische AK-partij 42 procent en haar MHP-bondgenoot 11 procent, op basis van 99 procent van de stemmen geteld, stelt de lokale media. De landelijke opkomst was hoog met 87 procent.